ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑ

Πώς, πού και πότε να δείτε τους Διδυμίδες, μια ξεχωριστή βροχή διαττόντων!

Η βροχή μετεώρων «Διδυμίδες» ξεκίνησε στις 4 Δεκεμβρίου, θα διαρκέσει μέχρι τις 17 Δεκεμβρίου και αναμένεται να κορυφωθεί στις 14 του μήνα. Κατά την κορύφωση του φαινομένου, θα μπορούν σε εξαιρετικά σκοτεινό ουρανό να παρατηρηθούν έως και 100-120 μετέωρα ανά ώρα. Σε λιγότερο σκοτεινό ουρανό, επηρεασμένο από φωτεινές πηγές, θα μπορεί κανείς να εντοπίσει έως 50 μετέωρα την ώρα. Η Σελήνη την συγκεκριμένη ημερομηνία θα είναι σε αύξουσα φάση, οδεύοντας προς Πανσέληνο στις 18/12 και θα δύσει γύρω στις 03:00. Το φως της δεν ευνοεί τον εντοπισμό μετεώρων, συνεπώς, αναζητήστε τα φωτεινά αυτά ίχνη μερικές ώρες πριν την ανατολή και μετά τις 03:00, όταν το ακτινοβόλο σημείο θα βρίσκεται ακόμα ψηλά στον ουρανό και η Σελήνη θα έχει δύσει.

Πώς προκαλείται όμως μια βροχή διαττόντων; Όταν ένας κομήτης πλησιάσει κοντά στον Ήλιο, ένα μέρος του πάγου που τον αποτελεί μετατρέπεται σε αέριο και ταυτόχρονα συμπαρασύρει σκόνη. Έτσι, κατά μήκος της τροχιάς τους οι κομήτες αφήνουν σωματίδια σκόνης, τα οποία και συναντά η Γη όταν κατά την περιφορά της περνά από την περιοχή όπου η τροχιά της τέμνεται με αυτή του κομήτη. Τα σωματίδια αυτά τότε εισέρχονται στην ατμόσφαιρα, με ταχύτητες της τάξης των δεκάδων χιλιομέτρων το δευτερόλεπτο, φλέγονται εξαιτίας των τριβών και το ίχνος τους παρατηρείται στον ουρανό σαν «πεφταστέρι».

Όμως, οι Διδυμίδες αποτελούν μια ξεχωριστή περίπτωση. Για την εμφάνισή τους δεν ευθύνεται κάποιος κομήτης, αλλά ο αστεροειδής 3200 Φαέθων, ο οποίος συχνά αποκαλείται και βραχώδης κομήτης! Πρόκειται για ένα βραχώδες αντικείμενο του διαστήματος διαμέτρου μόλις 5 περίπου χιλιομέτρων, του οποίου η τροχιά το φέρνει ανά διαστήματα πολύ κοντά στον Ήλιο. Το γεγονός αυτό του έχει δώσει και το όνομά του, το οποίο προέρχεται από την ελληνική μυθολογία και τον γιο του Ήλιου, Φαέθωνα. Τα υλικά που αφήνει πίσω του αυτός ο αστεροειδής εισέρχονται στην ατμόσφαιρα της Γης με ταχύτητα που φτάνει τα 130.000 χιλιόμετρα την ώρα, φλέγονται και εμφανίζεται το ίχνος τους σαν στιγμιαία λάμψη στον ουρανό.

Η ονομασία που λαμβάνουν οι βροχές διαττόντων προκύπτει  από το σημείο του ουρανού από το οποίο φαίνεται να προέρχονται (π.χ. Περσείδες από τον αστερισμό του Περσέα, Λυρίδες από τον αστερισμό της Λύρας, Ωριωνίδες από τον Ωρίωνα κλπ). Στην περίπτωση των Διδυμίδων, το ακτινοβόλο σημείο εντοπίζεται στον αστερισμό των Διδύμων, πολύ κοντά στον αστέρα Κάστορα. Πρακτικά αυτό σημαίνει ότι τα μετέωρα φαίνεται να προέρχονται κυρίως από την συγκεκριμένη περιοχή του ουρανού, όμως μπορούν να παρατηρηθούν και προς άλλες κατευθύνσεις.

Επιλέξτε λοιπόν, μια τοποθεσία με σκοτεινό ουρανό, ντυθείτε ζεστά και βγείτε να θαυμάσετε τους Διδυμίδες! Δεν χρειάζεστε εξοπλισμό! Το μόνο που χρειάζεται είναι να δώσετε λίγο χρόνο στα μάτια σας να προσαρμοστούν στο σκοτάδι!

Επιμέλεια: Όλγα Παπαδοπούλου, Φυσικός MSc

Back to top button