Ο ουρανός και οι πλανήτες αυτή την εβδομάδα, από 1-2 έως και 7-2

Ο ΟΥΡΑΝΟΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΛΑΝΗΤΕΣ ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΕΒΔΟΜΑΔΑ

από 1-2 έως και 7-2 (Επιμέλεια: Αντώνης Παντελίδης)

 

Δευτέρα, 1 Φεβρουαρίου

Υπάρχουν πολλά είδη μεταβλητών αστεριών, τα οποία αλλάζουν τη φωτεινότητα τους με την πάροδο του χρόνου. Ο χρόνος που απαιτείται για την εμφάνιση των αλλαγών φωτεινότητας εξαρτάται από τον υποκείμενο μηχανισμό μεταβλητότητας. Η μελέτη αυτών των αστεριών επιτρέπει στους αστρονόμους να κατανοήσουν καλύτερα πώς σχηματίζονται και εξελίσσονται τα αστέρια, ενώ τα μεταβλητά αστέρια μπορούν επίσης να χρησιμεύσουν ως εξαιρετικά ακριβείς δείκτες απόστασης για μακρινά αντικείμενα, συμπεριλαμβανομένων άλλων γαλαξιών.

Το μεταβλητό αστέρι του Φεβρουαρίου είναι Μπετελγκέζ (α του Ωρίωνα), το γνωστό κίτρινο-πορτοκαλί αστέρι που νοερά βρίσκεται σε έναν από τους ώμους του Ωρίωνα. (Αν υποθέσετε ότι ο αστερισμός βλέπει προς εσάς, είναι ο δεξιός του ώμος.) Αυτό το κόκκινο γιγαντιαίο αστέρι είναι πολύ μεγαλύτερο και παλαιότερο από τον Ήλιο και κάποια μέρα θα τελειώσει τη ζωή του με μια λαμπρή έκρηξη σουπερνόβα. Αλλά προς το παρόν, είναι ένα μεταβλητό αστέρι που μεταβάλει τη φωτεινότητά του κατά περίπου 3x στη διάρκεια 11 μηνών. Συγκρίνετε τη φωτεινότητα του Μπετελγκέζ με κοντινά αστέρια όπως ο Bellatrix (γ του Ωρίωνα, με μέγεθος 1,6), ο Ρίγκελ (μέγεθος 0,2) ή ακόμη και ο Aldebaran (μέγεθος 0,9), το κόκκινο γιγαντιαίο μάτι του Ταύρου. Στις αρχές του περασμένου έτους, ο Μπετελγκέζ ήταν περίπου ίδιος σε λαμπρότητα με τον Bellatrix. Πάρτε λίγο χρόνο απόψε και δείτε με ποιο αστέρι ταιριάζει καλύτερα τώρα η λαμπρότητά του. Επιστρέψτε τους επόμενους μήνες και παρακολουθήστε την φωτεινότητά του να αλλάζει.

Τρίτη, 2 Φεβρουαρίου

Ο αστεροειδής 18 Μελπομένη βρίσκεται σε αντίθεση απόψε. Όμως, η λαμπρή Σελήνη είναι σχετικά κοντά, κάνοντας την καλύτερη στιγμή για να εντοπίσετε αυτό το μικρό αντικείμενο (μέγεθος 9,5) την ώρα μετά το ηλιοβασίλεμα, και πριν από την ανατολή του φεγγαριού σήμερα το βράδυ.

Η Μελπομένη βρίσκεται στη νότια περιοχή του Καρκίνου. Θα την βρείτε μόλις 30′ βορειοδυτικά από το αστέρι  Acubens, το άλφα (α) του Καρκίνου. Αλλά απόψε, υπάρχει και ο αστεροειδής 60 Echo εκεί κοντά, με πιο αμυδρό μέγεθος, 10,  περίπου 1 ° νοτιοδυτικά της Μελπομένης. Και μόλις 1 ° στα δυτικά των αστεροειδών είναι το M67, ένα όμορφο ανοιχτό σμήνος.

Τετάρτη, 3 Φεβρουαρίου

Η Σελήνη είναι σε περίγειο, 370.117 χιλιόμετρα μακριά από τον πλανήτη μας.

Ωστόσο, η Σελήνη δεν ανατέλλει μέχρι και μετά τα μεσάνυχτα, αύριο το πρωί, αφήνοντας τον βραδινό ουρανό ασέληνο έτσι ώστε να κάνει ένας ερασιτέχνης αστρονόμος παρατήρηση από τον βαθύ ουρανό. Ξεκινήστε με το νούμερο 1 στον κατάλογο του Charles Messier: το νεφέλωμα του καβουριού (M1). Βρίσκεται στην άκρη ενός από τα κέρατα του Ταύρου, 1,1 ° βορειοδυτικά του μεγέθους 3 Alheka (ζ του Ταύρου). Αυτό το νεφέλωμα, μεγέθους 8 είναι ένα υπόλειμμα σουπερνόβα – ένα σύννεφο συντριμμιών που αφέθηκε πίσω μετά τον εκρηκτικό θάνατο ενός τεράστιου αστεριού. Η έκρηξη παρατηρήθηκε στη Γη το έτος 1054 μ.Χ. Στο κέντρο της βρίσκεται ένα pulsar, ένα ταχέως περιστρεφόμενο αστέρι νετρονίων που σχηματίζεται από τον πυρήνα του προγονικού αστεριού. Το Μ1 εκτείνεται 6′ Χ 4′ και συνήθως εμφανίζεται σαν μία αχνή γκρι «μουτζούρα» στα περισσότερα τηλεσκόπια. Η χαμηλή φωτεινότητα της επιφάνειας σημαίνει ότι χρειάζεστε σκοτεινό ουρανό για να το δείτε καλά. Εάν είστε έμπειρος αστροφωτογράφος, οι μεγαλύτερες εκθέσεις θα σας επιτρέψουν να αναδείξετε μερικές από τις λεπτομέρειες αυτού του νεφελώδους αντικειμένου.

Πέμπτη, 4 Φεβρουαρίου

Τελευταίο τέταρτο της Σελήνης στις 7:38.

Η Σελήνη ανατέλλει περίπου τα μεσάνυχτα. Βρείτε τον Αρκτούρο στα αριστερά της Σελήνης.
Ξημερώματα της Παρασκευής, θα βρίσκεται πολύ ψηλά στο νότο.

Παρασκευή, 5 Φεβρουαρίου

Τα ασέληνα βράδια είναι η ιδανική στιγμή για να αναζητήσετε την αμυδρή λάμψη του ζωδιακού φωτός. Αυτός ο φωτεινός πυλώνας σε σχήμα κώνου δημιουργείται όταν το φως του ήλιου αντανακλά τη σκόνη που είναι διασκορπισμένη σε όλο το επίπεδο του ηλιακού μας συστήματος. Για να το βρείτε, θα πρέπει να ξεκινήσετε σε μια σκοτεινή τοποθεσία με έναν καθαρό δυτικό ουρανό μετά το ηλιοβασίλεμα. Κοιτάξτε πρώτα για τη λάμψη του Γαλαξία, ψηλά στον Περσέα και αλλάζοντας κατεύθυνση προς τον Ωρίωνα, και στη συνέχεια κάτω, προς το νότιο ορίζοντα. Το ζωδιακό φως φαίνεται να προέρχεται από τον δυτικό ορίζοντα, φτάνοντας μέχρι τους Ιχθείς και καταλήγοντας κοντά στον Ταύρο.

Αυτές οι δύο πρώτες εβδομάδες είναι οι καλύτερες του μήνα για να εντοπίσετε αυτό το φαινόμενο. Όμως, θα είναι ορατό και τα βράδια του Μαρτίου και του Απριλίου.

Σάββατο, 6 Φεβρουαρίου

Ένα ζευγάρι από εκλεκτά αντικείμενα για παρατήρηση με κιάλια είναι απόψε στον ουρανό.  Τα ανοιχτά σμήνη αστέρων M46 και M47 βρίσκονται περίπου μία μοίρα μακριά στην βορειοδυτική γωνία του αστερισμού της Πρύμνης. Τα δύο βρίσκονται περίπου 12° ανατολικά-βορειοανατολικά του Σείριου. Το δυτικό σμήνος, M47, λάμπει με 4ο μέγεθος και εμφανίζεται ως μια θολή συλλογή από αστέρια. Το 6ου μεγέθους M46 εμφανίζεται ως μια θολή συλλογή από αμυδρά αστέρια που είναι δύσκολο να ξεχωρίσουν. Αν και περιέχει σχεδόν δύο φορές περισσότερα αστέρια από το M47, το M46 φαίνεται πιο αμυδρό και θολό επειδή βρίσκεται περίπου τρεις φορές πιο μακριά από τη Γη.

 

Κυριακή, 7 Φεβρουαρίου

Ο Σείριος, το λαμπρότερο αστέρι της νύχτας, ανατέλλει από τα ανατολικά-νοτιοανατολικά περίπου το ηλιοβασίλεμα. Καθώς ο ουρανός σκοτεινιάζει, παρακολουθήστε την πορεία του προς τα νοτιοανατολικά. Εάν ο ουρανός είναι αρκετά διαυγής θα δείτε τον Σείριο να τρεμοπαίζει. Κοιτάξτε για λάμψεις μπλε, κόκκινες και πράσινες να βγαίνουν από το αστέρι. Τα χρώματα δημιουργούνται καθώς το φως από τον Σείριο περνά μέσα από τη γήινη ατμόσφαιρα. Με ένα ζευγάρι κιάλια τα χρώματα αυτά θα σας φανούν πολύ πιο ζωηρά.

“Η Σελήνη απόψε στο 94,9% της φωτεινότητάς της, την στιγμή που ανατέλλει πάνω από την οροσειρά του Ξηροβουνίου. Η αραιή νέφωση που υπήρχε χαμηλά στον ορίζοντα έδωσε ωραίους χρωματισμούς στην εικόνα, αν και στέρησε λίγο την ευκρίνεια στην επιφάνεια της Σελήνης”, γράφει ο Δημήτρης Μάλλιαρης, φωτογράφος της Σελήνης. (Πισσώνας Ευβοίας, 30 Ιανουαρίου 2021).

.

ΟΙ ΠΛΑΝΗΤΕΣ ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΕΒΔΟΜΑΔΑ

Για καθημερινή ενημέρωση σχετικά με την ηλιακή δραστηριότητα, επισκεφτείτε τον δικτυακό τόπο:www.spaceweather.com.

Ο Ερμής γρήγορα χάνει την λαμπρότητά του. Στην αρχή της εβδομάδας έχει μέγεθος + 1,5. Θα κάνει την επόμενη καλή βραδινή του εμφάνιση τον Μάιο.

Η Αφροδίτη έχει χαθεί στο φως της ανατολής του Ήλιου. Θα επιστρέψει στον βραδινό ουρανό αργά την άνοιξη.

Ο Άρης έχει μέγεθος +0,5, στον Κριό. Η φαινόμενη διάμετρος του είναι μόνο 8 δευτερόλεπτα του τόξου.

Ο Δίας και ο Κρόνος δεν είναι ορατοί αφού χάνεται μέσα στο φως του Ήλιου.

Ο Ουρανός (5,8, στον Κριό) είναι μερικές μοίρες κάτω από τον Άρη νωρίς το βράδυ.

Ο Ποσειδώνας (μέγεθος 7,9, στον Υδροχόο) φαίνεται χαμηλά στα δυτικά-νοτιοδυτικά νωρίς το βράδυ.