Ο ουρανός και οι πλανήτες αυτή την εβδομάδα, από 6-4 έως και 12-4

Ο ΟΥΡΑΝΟΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΛΑΝΗΤΕΣ ΑΥΤΗΝ ΤΗΝ ΕΒΔΟΜΑΔΑ
(Επιμέλεια: Αντώνης Παντελίδης)

Παρακάτω δίνονται οι ημέρες και οι ώρες, κατά τη διάρκεια αυτής της εβδομάδας, στις οποίες μπορούμε να παρατηρήσουμε με ένα καλό τηλεσκόπιο την περίφημη ερυθρά κηλίδα του Δία. Η παρατήρηση της κηλίδας μπορεί να γίνει μέχρι μια ώρα πριν και μια ώρα μετά την αναγραφόμενη ώρα.

 

Δευτέρα, 6 Απριλίου

Αφού βραδιάσει, στα δυτικά, θα δείτε τα αστέρια του Ταύρου περίπου στο ένα τρίτο της απόστασης από το ζενίθ. Σε σχήμα V, οι Υάδες, είναι το αστρικό σμήνος το οποίο αποτελεί το πρόσωπο του Ταύρου που σκοπεύει κατ ‘ ευθείαν προς τον ορίζοντα. Στα δεξιά των Υάδων βρίσκεται το εντυπωσιακό αστρικό σμήνος των Πλειάδων (M45) και προς τα αριστερά είναι τα λαμπερά «στολίδια» που σχηματίζουν το σχήμα του Ωρίωνα, του κυνηγού.

Ο Ουρανός είναι σε σύνοδο με τον Ήλιο σήμερα. Από τη Γη, αυτό σημαίνει ότι ο μακρινός πλανήτης βρίσκεται πίσω από το αστέρι μας και έτσι παραμένει μη ορατός. Ο Ουρανός θα επιστρέψει στον πρωινό ουρανό τον Μάιο.

TaurustheBullBillandSallyFletcher

Ο αστερισμός του Ταύρου είναι ένας αστερισμός που κρύβει πολλά θαυμάσια αντικείμενα του βαθέως ουρανού, συμπεριλαμβανομένων των αστρικών σμηνών των Υάδων και Πλειάδων. Φωτογραφία: Bill και Sally Fletcher

 

Η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα του Δία διέρχεται από τον κεντρικό μεσημβρινό του πλανήτη στις 10:09 μ.μ.

 

Τρίτη, 7 Απριλίου

Tuesday_chart

Η Σελήνη ταξιδεύει περίπου 13 ° σε σχέση με τα άστρα κάθε 24 ώρες και αυτή η κίνηση θα την φέρει κοντά στον Κρόνο. Νωρίς το πρωί, η σελήνη περνάει μέσα από τον Σκορπιό και τον Τοξότη, στο νότιο ουρανό.

Η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα του Δία διέρχεται από τον κεντρικό μεσημβρινό του πλανήτη στις 3:56 π.μ. της Τετάρτης.

Τετάρτη, 8 Απριλίου

Παρά το γεγονός ότι ο Δίας έφτασε σε αντίθεση πριν από δύο μήνες(στις 6 Φεβρουαρίου), παραμένει ένα εντυπωσιακό θέαμα από το σούρουπο μέχρι να δύσει πριν τις 5 π.μ. Ο λαμπρός πλανήτης λάμπει με μέγεθος -2,3 και βρίσκεται νότια και σχεδόν 70° πάνω από τον ορίζοντα στο λυκαυγές. Η κίνηση του Δία προς τα δυτικά σε σχέση με το έναστρο φόντο σταματάει σήμερα σε ένα σημείο μόλις 5° ανατολικά-νοτιοανατολικά του σμήνους της Κυψέλης(Μ44) στον Καρκίνο. Με ένα ζευγάρι κιάλια 7×50 θα τους δείτε στο ίδιο οπτικό πεδίο. Αν στοχεύσετε τον γιγαντιαίο πλανήτη μέσα από ένα τηλεσκόπιο, θα δείτε έναν 41″ διαμέτρου δίσκο και πολλή ατμοσφαιρική λεπτομέρεια.

Η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα του Δία διέρχεται από τον κεντρικό μεσημβρινό του πλανήτη στις 11:48 μ.μ.

Πέμπτη, 9 Απριλίου

Ο Ερμής περνά πίσω από τον Ήλιο, όπως φαίνεται από τη Γη σήμερα το βράδυ. Παρά το γεγονός ότι η ηλιακή λάμψη κρύβει τον Ερμή, η ταχεία κίνηση του πιο εσωτερικού πλανήτη θα τον φέρει σε θέαση μετά τη δύση του ήλιου σε μόλις δύο εβδομάδες. Αυτή θα είναι η αρχή της καλύτερης βραδινής εμφάνισης του Ερμή για αυτό το έτος στο βόρειο ημισφαίριο.

Η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα του Δία διέρχεται από τον κεντρικό μεσημβρινό του πλανήτη στις 07:39 μ.μ. της Παρασκευής.

 

Παρασκευή, 10 Απριλίου

Η λαμπρή Αφροδίτη είναι στο δυτικό ουρανό μετά τη δύση για όλη την εβδομάδα. Αλλά απόψε, ο πλανήτης περνάει 3° νότια του όμορφου σμήνους των Πλειάδων (M45). Το ζευγάρι παραμένει στον ουρανό από το λυκόφως μέχρι και μετά τις 10 μ.μ. Με κιάλια θα έχετε την καλύτερη θέαση αυτής της όμορφης συνόδου. Με τηλεσκόπιο, η Αφροδίτη έχει ένα δίσκο που εκτείνεται στα 15″ και εμφανίζεται φωτισμένος περίπου κατά τα τρία τέταρτα.

Η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα του Δία διέρχεται από τον κεντρικό μεσημβρινό του πλανήτη στις 1:26 π.μ. του Σαββάτου.

 

Σάββατο, 11 Απριλίου

Τελευταίο τέταρτο στις 6:46 π.μ. της Κυριακής.

Οι Πλειάδες βρίσκονται στην πιο κοντινή τους απόσταση από την Αφροδίτη, περίπου 2½° στα δεξιά της όταν θα έχει βραδιάσει, στο δυτικό ουρανό.
Venusshines

Η Αφροδίτη φαίνεται κοντά στις Πλειάδες στις 10 Απριλίου, όπως και στις 10 Απριλίου του 2007, λίγο πιο πάνω από τον πλανήτη, στα δεξιά της φωτογραφίας αυτής του Tunç Tezel.

Η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα του Δία διέρχεται από τον κεντρικό μεσημβρινό του πλανήτη στις 9:18 μ.μ.

 

Κυριακή, 12 Απριλίου

Ο Ωρίωνας είναι τώρα χαμηλά στη δύση κατά τη διάρκεια του σούρουπου. Σύντομα θα οδεύει προς το λαμπρό λυκόφως και θα χαθεί για αρκετούς μήνες πριν επανεμφανιστεί στον πρωινό ουρανό πριν την ανατολή του ήλιου. Απολαύστε όση ώρα αυτός ο αγαπημένος αστερισμός παραμένει στον βραδινό ουρανό. Προσέξτε πως η ζώνη του Ωρίωνα στέκεται σχεδόν οριζόντια, δείχνοντας τον Αλντεμπαράν και τον αστερισμό του τον Ταύρο προς τα δεξιά και τον Σείριο και τον αστερισμό του, τον Μέγα Κύνα, στα αριστερά.

Η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα του Δία διέρχεται από τον κεντρικό μεσημβρινό του πλανήτη στις 3:05 π.μ. της Δευτέρας.

 

Μπορεί ένα αυτοματοποιημένο τηλεσκόπιο να αντικαταστήσει τους αστροχάρτες; Όπως ο Terence Dickinson και ο Alan Dyer λένε στο Backyard Astronomer’s Guide:  “Δεν μπορεί κανείς να εκτιμήσει πλήρως το σύμπαν, αν δεν αναπτύξει την ικανότητα να βρίσκει πράγματα στον ουρανό και αν δεν κατανοεί τις ουράνιες κινήσεις. Αυτή η γνώση κατακτάται μόνο όταν κάποιος αφιερώνει χρόνο κάτω από τα αστέρια με φιλομάθεια και με έναν αστροχάρτη στα χέρια.” Χωρίς αυτά, “Ο ουρανός ποτέ δεν γίνεται ένα φιλικό μέρος.”

ic289

Το IC 289 είναι ένα όμορφο μικρό πλανητικό νεφέλωμα σε φωτογραφίες με μεγάλα τηλεσκόπια. Ανακαλύφθηκε από τον Swift το 1888 και έχει περιγραφεί ως αχνό και ομοιογενές με ένα 8-ιντσών τηλεσκόπιο. Βρίσκεται στον αστερισμό της Κασσιόπης. Φίλτρα, UHC ή OIII βοηθούν στο να γίνει πιο ευδιάκριτο. Το UHC συνιστάται για τηλεσκόπια λιγότερο από 14 ίντσες, ενώ ένα φίλτρο III θα δείξει περισσότερες λεπτομέρειες με μεγαλύτερα τηλεσκόπια. Αυτό το πλανητικό νεφέλωμα, που ονομάστηκε IC 289, επικεντρώνεται γύρω από ένα αστέρι που πεθαίνει. Γύρω από αυτό είναι ένα σύννεφο ιονισμένης αστρικής ύλης. Το αστέρι έχει πλέον εξελιχθεί από ένα αστέρι της κύριας ακολουθίας (ικανό να διατηρήσει την πυρηνική σύντηξη στον πυρήνα του) σε ένα λευκό νάνο, μια φάση που θα παραμείνει για αρκετά ακόμα δισεκατομμύρια χρόνια, μέχρι να κρυώσει και τα αέρια που απαρτίζουν το κέλυφός του να αρχίσουν να διαλύονται. Η φωτογραφία είναι του Adam Block από στο Skycenter του πανεπιστημίου της Αριζόνα στο βουνό Lemmon (διαβάστε λεπτομέρειες: http://skycenter.arizona.edu/gallery/Nebulae/IC289 )

 

Θέλετε να γίνετε καλύτερος ερασιτέχνης αστρονόμος; Μάθετε τη θέση των αστερισμών με βάση τα πιο λαμπρά αστέρια τους και τους σχηματισμούς τους. Αυτό είναι το κλειδί για να εντοπίσετε και τα διάφορα αντικείμενα από το βαθύ ουρανό με κιάλια ή με τηλεσκόπιο. Ένας πολύ χρήσιμος οδηγός για εύκολο εντοπισμό των αστερισμών σε όλο τον ουρανό είναι το βιβλίο The Monthly Sky Guide (εκδόσεις ΠΛΑΝΗΤΑΡΙΟ Θεσσαλονίκης).

 

 

 

ΟΙ ΠΛΑΝΗΤΕΣ ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΕΒΔΟΜΑΔΑ

Για καθημερινή ενημέρωση σχετικά με την ηλιακή δραστηριότητα, επισκεφτείτε τον δικτυακό τόπο: www.spaceweather.com.

Ο Ερμής έχει χαθεί στο φως του ήλιου.

Η Αφροδίτη (μέγεθος -4 ) λάμπει μετά τη δύση του ηλίου πάνω στο δυτικό ουρανό. Η Αφροδίτη αρχίζει μια μακριά αλλά και αργή πορεία στο βραδινό ουρανό, σαν «Αποσπερίτης» που θα διαρκέσει μέχρι το καλοκαίρι. Ο πλανήτης δύει στα δυτικά-βορειοδυτικά μετά τις 11 το βράδυ. Οι Πλειάδες βρίσκονται από πάνω της και θα την περάσουν, στα δεξιά της, στις 10 και 11 Απριλίου, οπότε και θα βρεθούν στην πιο κοντινή τους απόσταση.

Ο Άρης έχει μέγεθος +1,4, λιγότερο από το 1% της φωτεινότητας της Αφροδίτης και ολοένα μικραίνει την απόστασή του από τον ορίζοντα, κάτω και στα δεξιά της Αφροδίτης, περίπου στις 18° στις 10 Απριλίου. Ο Άρης κρέμεται πάνω από το δυτικό ορίζοντα από το περασμένο καλοκαίρι. Τώρα όμως, ο πλανήτης πρόκειται να χαθεί στη λάμψη του ήλιου.

Ο Δίας (με μέγεθος -2,3, στον Καρκίνο) είναι ψηλά στο νότο όταν θα έχει βραδιάσει. Φτάνει στο ψηλότερό του σημείο μετά τις 9:30 μ.μ. Με τηλεσκόπιο, η φαινόμενη διάμετρός του είναι 41 δευτερόλεπτα του τόξου.

Ο Κρόνος (μέγεθος + 0,3, στην κεφαλή του Σκορπιού) βγαίνει στον πρωινό ουρανό στα νοτιοανατολικά τα μεσάνυχτα και μεσουρανεί στις 5:00 π.μ. Πιο κάτω και αριστερά, σε απόσταση 9° είναι ο Αντάρης.

Ο Ουρανός και ο Ποσειδώνας βρίσκονται μέσα στο φως του ήλιου.