Ο ουρανός και οι πλανήτες αυτή την εβδομάδα, από 8-1 έως και 14-1

 

Ο ΟΥΡΑΝΟΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΛΑΝΗΤΕΣ ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΕΒΔΟΜΑΔΑ

από 8-1 έως 14-1
(Επιμέλεια: Αντώνης Παντελίδης)

 

Δευτέρα, 8 Ιανουαρίου

Τελευταίο τέταρτο της Σελήνης στις 12:26 πμ της Τρίτης. Η Σελήνη ανατέλλει γύρω στα μεσάνυχτα, στην Παρθένο. Την ώρα εκείνη ψάξτε τον Στάχυ περίπου 6° ή 7° κάτω και στα αριστερά της. Ο λαμπρότερος Αρκτούρος λάμπει 25° πάνω αριστερά της Σελήνης. Στο λυκαυγές, την Τρίτη 9 Ιανουαρίου, όλα αυτά τα αντικείμενα είναι ψηλά στο νότο και η νοητή γραμμή που σχηματίζεται απ’ αυτά είναι σχεδόν κάθετη.

Τρίτη, 9 Ιανουαρίου

Λίγο πιο δυτικά από το ζενίθ βρείτε το πόδι της Ανδρομέδας: το 2ου μεγέθους γ, ελαφρώς πορτοκαλί. Στον δυτικό ορίζοντα είναι το μεγάλο τετράγωνο του Πήγασου, που ισορροπεί στη μια γωνία του. Στη μύτη του μυθικού αλόγου είναι ο 2ου μεγέθους Ενίφ.

Η Αφροδίτη και ο Πλούτωνας σε σύνοδο με τον Ήλιο σήμερα. Πρώτα η Αφροδίτη, στις 9 πμ, και κατόπιν ο Πλούτωνας, τρεις ώρες αργότερα. Εάν οι πλανήτες ήταν ορατοί μέσα στη λάμψη του Ήλιου, θα βλέπαμε την Αφροδίτη 0,7° νότια από το αστέρι μας και τον Πλούτωνα  0,4° βόρεια του Ήλιου.

 

Τετάρτη, 10 Ιανουαρίου

Το πρωί της Πέμπτης βρείτε τη Σελήνη (σε φθίνουσα φάση) στα νοτιοανατολικά. Ο Δίας και ο Άρης βρίσκονται κάτω απ’ αυτήν.

Πέμπτη, 11 Ιανουαρίου

Νωρίς το πρωί της Παρασκευής η ημισέληνος λάμπει κάτω και στα αριστερά του Δία και του Άρη. Η εικόνα είναι ακόμα πιο εντυπωσιακή με ένα ζευγάρι κιάλια.

Το όνομα Μιρφάκ προέρχεται από τα Αραβικά και αναφέρεται σε έναν αγκώνα, αλλά όχι αυτόν του Περσέα!  Αντ’ αυτού η έννοια του ονόματος συνδέεται με τις Πλειάδες. Πιθανώς σήμαινε ότι ο Μιρφάκ είναι δίπλα σε αυτό το σμήνος. Όμως, ο Μιρφάκ είναι από μόνος του μέρος ενός σμήνους αστέρων, που ονομάζεται άλφα σμήνος του Περσέα. Στοχεύστε τα κιάλια στον Μιρφάκ και παρατηρήστε το πλήθος από αστέρια 4ου και 5ου μεγέθους που εμφανίζονται στο πεδίο.

Παρασκευή, 12 Ιανουαρίου

Χρησιμοποιήστε ένα ζευγάρι κιάλια για να βρείτε τον Ερμή και τον Κρόνο, που βρίσκονται κάτω και αριστερά της Σελήνης, μόλις πάνω από τον νοτιοανατολικό ορίζοντα, πριν την ανατολή του Ήλιου. Οι δύο πλανήτες απέχουν μεταξύ τους λιγότερο από 1°.

Σάββατο, 13 Ιανουαρίου

Το θερινό τρίγωνο, που απαρτίζεται από τα λαμπρά αστέρια Βέγας, στον αστερισμό της Λύρας, Ντενέμπ, στον αστερισμό του Κύκνου, και Αλτάιρ, στον Αετό, χάνεται στο βραδινό λυκόφως. Από τα τρία αυτά  αστέρια, ο Αλτάιρ διακρίνεται δύσκολα αφού είναι μόλις 6 μοίρες πάνω από τον δυτικό ορίζοντα.

Κυριακή, 14 Ιανουαρίου

Το πιο λαμπρό αστέρι του αστερισμού του Ηνίοχου είναι η Αίγα (Capella), το 6ο σε μέγεθος αστέρι του ουρανού, 45 έτη φωτός μακριά μας, και με φωτεινότητα 80 φορές μεγαλύτερη από του Ήλιου μας. Τα τρία αστέρια κάτω από την Αίγα που σχηματίζουν ένα τρίγωνο είναι ο ε, η και ζ του Ηνίοχου.  

 

 Ένα λαμπρό μετέωρο διασχίζει τον ουρανό πάνω από το βουνό Bromo, ένα ενεργό ηφαίστειο, στην ανατολική Ιάβα στην Ινδονησία. (Φωτογραφία: Justin Ng)

 

  

ΟΙ ΠΛΑΝΗΤΕΣ ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΕΒΔΟΜΑΔΑ

Για καθημερινή ενημέρωση σχετικά με την ηλιακή δραστηριότητα, επισκεφτείτε τον δικτυακό τόπο: www.spaceweather.com.

Ο Ερμής (μέγεθος -0,3) κάνει καλή εμφάνιση στα νοτιοανατολικά στο λυκαυγές, αρκετά μακριά, κάτω και στα αριστερά, από τον Δία και τον Άρη.

Η Αφροδίτη είναι σε σύνοδο με τον Ήλιο.

Ο Δίας το πρωί της 3ης Ιανουαρίου. Η φωτογραφία είναι του Christopher Go, από τις Φιλιππίνες. Προσέξτε το μπλε χαρακτηριστικό στην επιφάνεια του πλανήτη και την μικρή ερυθρά κηλίδα στο βόρειο μέρος.

Ο Άρης και ο Δίας (μεγέθη +1,5, και -1,8, αντίστοιχα), ανατέλλουν περίπου στις 3 πμ και λάμπουν στα ανατολικά-νοτιοανατολικά. Η απόσταση μεταξύ των δύο αυτών πλανητών ήταν μόλις 0,3° τα πρωινά της 6ης και 7ης Ιανουαρίου, αλλά τώρα αρχίζει να μεγαλώνει. Θα φτάσει στις 3° στις 13 Ιανουαρίου.

Ο Κρόνος (μέγεθος + 0,5) απέχει μόλις 3/4° μακριά από τον Ερμή το πρωί της 13ης Ιανουαρίου.

Ο Ουρανός (μέγεθος 5,8, στους Ιχθύες) και ο Ποσειδώνας (μέγεθος 7,9, στον Υδροχόο) είναι σε καλή θέση για παρατήρηση στα νότια νωρίς το βράδυ.

Δείτε χάρτες με τις θέσεις του Ουρανού και του Ποσειδώνα εδώ.