Ο ουρανός και οι πλανήτες αυτή την εβδομάδα, από 18-3 έως και 24-3

Ο ΟΥΡΑΝΟΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΛΑΝΗΤΕΣ ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΕΒΔΟΜΑΔΑ

από 18-3 έως και 24-3
(Επιμέλεια: Αντώνης Παντελίδης)

 

Δευτέρα, 18 Μαρτίου

Αυτό το βράδυ, η Σελήνη, κοντά στη φάση της Πανσελήνου, διασχίζει τον ουρανό μαζί με τον λαμπρό Βασιλίσκο, αστέρι 1ου μεγέθους. Απέχουν λιγότερο από 4 μοίρες.

Η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα του Δία περνά από το κέντρο του πλανητικού δίσκου στις 4:30 πμ της Τρίτης.

 

Τρίτη, 19 Μαρτίου

Το φεγγάρι λάμπει στα πόδια του Λέοντα, 12 μοίρες κάτω από τον Βασιλίσκο.

Ο Κρόνος φαίνεται ήδη στα νοτιοανατολικά πριν από την αυγή. Από τα μέσα βόρεια γεωγραφικά πλάτη, ο δακτυλιοειδής πλανήτης βρίσκεται 20° πάνω από τον ορίζοντα όταν αρχίζει το λυκαυγές. Ο Κρόνος λάμπει με μέγεθος 0,6 και εμφανίζεται σημαντικά λαμπρότερος από οποιοδήποτε άλλο αστέρι στον αστερισμό που βρίσκεται, τον Τοξότη. Ο δίσκος του έχει διάμετρο 16″ και οι δακτύλιοι του εκτείνονται στα 36″.

Η Σελήνη φτάνει σε περίγειο, το πιο κοντινό σημείο της τροχιάς της γύρω από τη Γη, στις 10:49 μμ. Θα βρίσκεται 359.377 χιλιόμετρα μακριά από εμάς.

Τετάρτη, 20 Μαρτίου

Πανσέληνος στις 3:46 πμ της Πέμπτης. Περίπου δύο ημέρες μετά το περίγειο. Μπορεί και να χαρακτηριστεί και ως σούπερ-πανσέληνος, η οποία λάμπει περισσότερο απ’ ότι συνήθως και είναι επίσης λίγο μεγαλύτερη.

Για όσους από εσάς είναι κουρασμένοι από τον καιρό του χειμώνα, τα νέα είναι καλά σήμερα. Η άνοιξη αρχίζει επίσημα σήμερα: είναι η εαρινή ισημερία. Η άνοιξη αρχίζει (στο βόρειο ημισφαίριο) στις 12:59 πμ της Πέμπτης, όταν ο Ήλιος βρίσκεται κάθετα πάνω από τον ισημερινό της Γης. Ο Ήλιος ανατέλλει και δύει σχεδόν ακριβώς στα ανατολικά και στα δυτικά, αντίστοιχα, σχεδόν με 12 ώρες διαφορά. Εάν ο ήλιος ήταν σημείο φωτός και η Γη δεν είχε ατμόσφαιρα, όλοι θα είχαν 12 ώρες ημέρα και 12 ώρες σκοτάδι. Αλλά η ύπαρξη του αέρα και το μέγεθος του αστεριού μας κάνουν σήμερα την ημέρα λίγα λεπτά μεγαλύτερη από 12 ώρες.

Σήμερα, η δράση με τίτλο: «Το Πείραμα του Ερατοσθένη για τον υπολογισμό της ακτίνας της Γης» δίνει την ευκαιρία σε μαθητές από σχολεία όλης της Ελλάδας να υπολογίσουν την περιφέρεια της Γης επαναλαμβάνοντας το διάσημο πείραμα του αρχαίου Έλληνα μαθηματικού, αστρονόμου και φιλοσόφου Ερατοσθένη. Περισσότερες πληροφορίες εδώ.


Η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα του Δία περνά από το κέντρο του πλανητικού δίσκου στις 6:09 πμ της Πέμπτης.

 

Πέμπτη, 21 Μαρτίου

Τώρα που είναι η άνοιξη, ο αστερισμός του φθινοπώρου και του χειμώνα, η Κασσιόπη, υποχωρεί προς τα κάτω όταν θα έχει βραδιάσει. Αλλά για τους παρατηρητές από τα μέσα βόρεια γεωγραφικά πλάτη η Κασσιόπη περιστρέφεται γύρω από τον Πολικό, ποτέ δεν εξαφανίζεται από τον βόρειο ουρανό. Αναζητήστε την αρκετά χαμηλά στα βόρεια-βορειοδυτικά αυτά τα βράδια. Τα μεσάνυχτα ή περίπου στη 1 πμ, βρίσκεται στο χαμηλότερο σημείο της στα βόρεια, σχεδόν οριζόντια.

Παρασκευή, 22 Μαρτίου

Νωρίς το βράδυ, θα δείτε τις Πλειάδες να χαμηλώνουν και να πλησιάζουν περισσότερο τον Άρη από μέρα σε μέρα. Το σμήνος θα περάσει περίπου 3° πάνω από τον Άρη στις 29-31 Μαρτίου.

 

Σάββατο, 23 Μαρτίου

Αν έχετε θέα προς τον ανατολικό ουρανό, καθώς αρχίζει να βραδιάζει, θα προσέξετε ένα λαμπρό κίτρινο-πορτοκαλί αστέρι να εμφανίζεται στα ανατολικά. Είναι ο Αρκτούρος, κεντρικό αστέρι του Βοώτη και σημείο αναφοράς του ανοιξιάτικου ουρανού. Ο έντονος χρωματισμός του δηλώνει ότι πρέπει να είναι λίγο πιο ψυχρός από τον δικό μας κίτρινο Ήλιο. Η επιφάνεια του Αρκτούρου ακτινοβολεί περίπου στους 3900 βαθμούς Κελσίου, σε σύγκριση με τους 5500 βαθμούς του Ήλιου μας.

Η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα του Δία περνά από το κέντρο του πλανητικού δίσκου στις 3:38 πμ της Κυριακής.

Κυριακή, 24 Μαρτίου

Αν έχετε ένα μεγάλο τηλεσκόπιο (μεγαλύτερο από 10 ίντσες) και ο ουρανός σας είναι σκοτεινός, αξίζει να ψάξετε μέσα στο όμορφο ανοιχτό σμήνος της Κυψέλης (Μ44, στον αστερισμό του Καρκίνου) για κάποιους αμυδρούς γαλαξίες που κρύβονται μέσα σ’ αυτό: NGC2647, NGC2643, NGC2637, IC2388, UGC4526, κ.α.

 


Η σούπερ-Σελήνη, 5 – 5 – 2012, πάνω από το ναό του Ποσειδώνα στο Σούνιο. Η φωτογραφία είναι του Αντώνη Αγιομαμίτη

 

 ΟΙ ΠΛΑΝΗΤΕΣ ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΕΒΔΟΜΑΔΑ

Για καθημερινή ενημέρωση σχετικά με την ηλιακή δραστηριότητα, επισκεφτείτε τον δικτυακό τόπο: www.spaceweather.com.

Ο Ερμής χάνεται στο φως της ανατολής του Ήλιου.

Η Αφροδίτη (μέγεθος -4,0, στον Αιγόκερο) ανατέλλει πάνω από τα ανατολικά-νοτιοανατολικά μέσα στο φως του λυκαυγούς. Βρίσκεται περίπου 60° κάτω και στα αριστερά του Δία.   

Ο Άρης (μέγεθος +1,3, στα σύνορα Κριού-Ταύρου), ακόμα φαίνεται στα δυτικά όταν βραδιάζει. Βρίσκεται κάτω από τις Πλειάδες. Θα φτάσει πολύ κοντά στο σμήνος στο τέλος αυτού του μήνα. Ο δίσκος του είναι τώρα μόλις 5 δευτερόλεπτα της μοίρας σε διάμετρο.

Ο Δίας (μέγεθος -2,1, στα πόδια του Οφιούχου) ανατέλλει από τα νοτιοανατολικά πριν τις 2 πμ. Πριν την ανατολή του Ήλιου βρίσκεται σε καλύτερη θέση για παρατήρηση.

Ο Κρόνος (μέγεθος + 0,6, στον Τοξότη) λάμπει ανάμεσα στον Δία, ψηλότερά του, και την Αφροδίτη, χαμηλότερά του.

Ο Ουρανός βρίσκεται χαμηλά στα δυτικά όταν βραδιάζει.

Ο Ποσειδώνας χάνεται μέσα στο φως του Ήλιου.