Ο ουρανός και οι πλανήτες αυτή την εβδομάδα, από 27-5 έως και 2-6

Ο ΟΥΡΑΝΟΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΛΑΝΗΤΕΣ ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΕΒΔΟΜΑΔΑ

από 27-5 έως και 2-6
(Επιμέλεια: Αντώνης Παντελίδης)

 

Δευτέρα, 27 Μαΐου

Για πρώτη φορά φέτος μπορείτε να δείτε τον Κρόνο στον βραδινό ουρανό. Ο δακτυλιοειδής πλανήτης ανατέλλει στις 11:50 μμ απόψε και ανεβαίνει ψηλά στο νότο καθώς αρχίζει το λυκαυγές. Ο Κρόνος λάμπει με μέγεθος 0,3 και εμφανίζεται σημαντικά λαμπρότερος από κάθε αστέρι στον αστερισμό του Τοξότη. Ένα τηλεσκόπιο αποκαλύπτει τον δίσκο του, διαμέτρου 18″, καθώς και το εντυπωσιακό σύστημα δακτυλίων που εκτείνεται στα 41″.

Η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα του Δία περνά από το κέντρο του πλανητικού δίσκου στις 3:16 πμ  της Δευτέρας.  

 

Τρίτη, 28 Μαΐου

Ο νάνος πλανήτης Δήμητρα (Ceres), ο πιο μεγάλος αστεροειδής, ανάμεσα στις τροχιές του Άρη και του Δία, βρίσκεται σε αντίθεση αυτή την εβδομάδα. Είναι ψηλά στο νότο τα μεσάνυχτα, στον Οφιούχο, 9° βόρεια του Αντάρη. Θα χρειαστείτε κιάλια ή τηλεσκόπιο για να εντοπίσετε αυτό το 7ου μεγέθους αντικείμενο. Απόψε βρίσκεται 1,2° βορειοδυτικά από το αστέρι χ του Οφιούχου.

Η φωτογραφία της Δήμητρας είναι από το διαστημόπλοιο Dawn της NASA, το οποίο βρέθηκε σε τροχιά γύρω από τον αστεροειδή από το 2015 έως το 2018. (NASA/JPL-Caltech/UCLA/MPS/DLR/IDA)

Η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα του Δία περνά από το κέντρο του πλανητικού δίσκου στις 11:07 μμ.  

 

Τετάρτη, 29 Μαΐου

Η λαμπρή Αίγα δύει χαμηλά στα βορειοδυτικά σχετικά νωρίς το βράδυ. Έτσι, μένουν ο Βέγας και ο Αρκτούρος τα λαμπρότερα αστέρια στο βραδινό ουρανό. Ο Βέγας είναι στα ανατολικά-βορειοανατολικά. Ο Αρκτούρος είναι πολύ ψηλά στο νότο.

Στο ένα τρίτο της απόστασης από τον Αρκτούρο προς τον Βέγα, προσέξτε το ημικύκλιο με τα αστέρια του Βόρειου Στέφανου, με ένα σχετικά λαμπρό αστέρι 2ου μεγέθους, την Αλφέκα.

Η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα του Δία περνά από το κέντρο του πλανητικού δίσκου στις 4:54 πμ της Πέμπτης.

 

Πέμπτη, 30 Μαΐου

Αν έχετε ένα σκοτεινό ουρανό ή ένα ζευγάρι κιάλια, αναζητήστε στα μέσα της απόστασης από το Cor Caroli προς την Ντενέμπολα το πολύ μεγάλο αλλά αραιό αστρικό σμήνος της Κόμης της Βερενίκης, που καλύπτει περίπου 4° στον ουρανό.

Ο Ποσειδώνας ανατέλλει περίπου στις 2 πμ και εμφανίζεται 15° ψηλά στα ανατολικά-νοτιοανατολικά καθώς αρχίζει το λυκαυγές. Ο μακρινός πλανήτης έχει φαινόμενο μέγεθος 7,9. Θα χρειαστείτε κιάλια ή ένα τηλεσκόπιο για να τον εντοπίσετε. Ευτυχώς, βρίσκεται κοντά σε ένα λαμπρότερο αστέρι, που θα σας καθοδηγήσει: Σήμερα το πρωί, ο Ποσειδώνας βρίσκεται 1,2° ανατολικά-βορειοανατολικά του 4ου μεγέθους φ του Υδροχόου. Μπορείτε να επιβεβαιώσετε τον εντοπισμό του Ποσειδώνα μέσω ενός τηλεσκοπίου, το οποίο αποκαλύπτει έναν δίσκο διαμέτρου 2,3″, με μπλε-γκρι χρώμα.

Η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα του Δία περνά από το κέντρο του πλανητικού δίσκου ακριβώς τα μεσάνυχτα της Πέμπτης.

Παρασκευή, 31 Μαΐου

Η Αφροδίτη και η Σελήνη, τα δύο πιο λαμπρά αντικείμενα στον νυχτερινό ουρανό συναντιούνται στον πρωινό ουρανό την 1η Ιουνίου. Ο φωτογράφος Luis Argerich απαθανάτισε (παραπάνω) μία παρόμοια εικόνα στον βραδινό ουρανό, στις 8 Αυγούστου 2013.

Η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα του Δία περνά από το κέντρο του πλανητικού δίσκου στις 6:31 πμ του Σαββάτου.

 

Σάββατο, 1 Ιουνίου

Τα τέλη Μαΐου βρίσκουν την κατσαρόλα της Μεγάλης Άρκτου ήδη να έχει περιστραφεί και να  κρέμεται ευθεία προς τα κάτω, καθώς θα χάνονται τα τελευταία ίχνη του λυκόφωτος. Αναζητήστε την ψηλά στα βορειοδυτικά. Η αμυδρή Μικρή Άρκτος, εν τω μεταξύ, τώρα στέκεται σχεδόν κάθετα στη άκρη της λαβής της, με τον Πολικό να είναι χαμηλότερα στα βόρεια.

Η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα του Δία περνά από το κέντρο του πλανητικού δίσκου στις 2:23 πμ της Κυριακής.

 

Κυριακή, 2 Ιουνίου

Μπορείτε να χρησιμοποιήσετε τον Άρη ως οδηγό για την εύρεση του Ερμή. Με κιάλια στο χέρι, σαρώστε στο κάτω δεξί άκρο του Άρη ξεκινώντας περίπου 30 λεπτά μετά το ηλιοβασίλεμα. Ο Ερμής εμφανίζεται ως μια φωτεινή κουκίδα περίπου 7° ψηλά στα δυτικά-βορειοδυτικά. Φέγγει με μέγεθος -1,0 και φαίνεται ακόμα και με γυμνό μάτι όταν ξέρετε πού να κοιτάξετε. Ένα τηλεσκόπιο αποκαλύπτει τον δίσκο του διαμέτρου 6″.

 

To Όρος Δίρφυς, ξημέρωμα Κυριακής. Πισσώνας Ευβοίας, 26 Μαΐου 2019.
Η φωτογραφία είναι του Δημήτρη Μάλλιαρη.

 

ΟΙ ΠΛΑΝΗΤΕΣ ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΕΒΔΟΜΑΔΑ

 

Για καθημερινή ενημέρωση σχετικά με την ηλιακή δραστηριότητα, επισκεφτείτε τον δικτυακό τόπο: www.spaceweather.com.

Ο Ερμής είναι κρυμμένος στο φως του Ήλιου.

Η Αφροδίτη (μέγεθος -3,8) είναι πολύ χαμηλά στον ορίζοντα στο δυνατό φως του λυκαυγούς. Ψάξτε την μόλις πάνω από τον ανατολικό ορίζοντα 15-20 λεπτά πριν την ανατολή του Ήλιου. Κοιτάξτε με ένα ζευγάρι κιάλια .

Ο Άρης (μέγεθος +1,7) φαίνεται χαμηλά στα δυτικά όταν βραδιάζει, κοντά στα πόδια των Διδύμων. Βρίσκεται στην πιο μακρινή του απόσταση από τη Γη.

Ο Δίας (μέγεθος -2,6, στο ανατολικό πόδι του Οφιούχου) ανατέλλει από τα νοτιοανατολικά πριν τις 10:30 μμ. Πριν την αρχή του λυκαυγούς βρίσκεται ήδη σε καλή θέση για παρατήρηση. Ο δίσκος του έχει φαινόμενη διάμετρο 46″. Θα βρεθεί σε αντίθεση στις 10 Ιουνίου.

Ο Κρόνος (μέγεθος + 0,3, στον Τοξότη) λάμπει περίπου 30 μοίρες στα αριστερά του Δία πριν το λυκαυγές. Ανατέλλει λίγο πριν τα μεσάνυχτα.

Ο Ουρανός χάνεται στο φως της ανατολής του Ήλιου.

Ο Ποσειδώνας (μέγεθος 7,9) είναι χαμηλά στα ανατολικά-νοτιοανατολικά τα χαράματα.