ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑ

  • Ο απόλυτος οδηγός παρατήρησης του Δία

    Πέρα από τη ζώνη των αστεροειδών βρίσκεται ο πέμπτος και πιο μαζικός πλανήτης του Ηλιακού Συστήματος, ο Δίας, που δικαίως έλαβε το όνομα του «βασιλιά» όλων των θεών του Ολύμπου. Είναι το τέταρτο φωτεινότερο αντικείμενο που φαίνεται από τη Γη μετά τον Ήλιο, τη Σελήνη και την Αφροδίτη (ή το πέμπτο, ανάλογα με το πόσο κοντά βρίσκεται ο Άρης στη Γη). Ο Δίας είναι σχετικά εύκολο να εντοπιστεί και με γυμνό μάτι φαίνεται μεγαλύτερος και φωτεινότερος συγκριτικά με τα γύρω αστέρια, οπότε τείνει να προσελκύει τους αστροπαρατηρητές. Εκατομμύρια άνθρωποι σε όλο τον κόσμο παρατηρώντας για πρώτη φορά τον Δία μέσα από τηλεσκόπιο, κατέληξαν να ασχολούνται με μεράκι με την ερασιτεχνική αστρονομία! Το 2020 ήταν μια συναρπαστική χρονιά για την παρατήρηση…

    Δείτε περισσότερα
  • Μερική έκλειψη Σελήνης – Σάββατο 28 Οκτωβρίου 2023

    Το βράδυ του Σαββάτου 28 Οκτωβρίου, ανήμερα της εθνικής εορτής, θα έχουμε την ευκαιρία στην Ελλάδα να παρατηρήσουμε μια μερική έκλειψη Σελήνης. Πρόκειται για μια «μικρή» έκλειψη καθώς το ποσοστό της γωνιώδους σεληνιακής διαμέτρου που θα καλυφθεί από τη σκιά της Γης είναι μόνο 12%. Ωστόσο, ακόμα και αυτό το ποσοστό είναι ικανό για να αναδείξει ένα βαθμιαίο σκοτείνιασμα της σεληνικής επιφάνειας και να είναι εύκολα ορατό στους παρατηρητές. Το κυρίως φαινόμενο, δηλαδή η είσοδος της Σελήνης στη σκιά της Γης, θα ξεκινήσει στις 22:35 ώρα Ελλάδας. Νωρίτερα θα έχει ξεκινήσει η έκλειψη παρασκιάς η οποία ως γνωστόν είναι αδιόρατη αρχικά στο γυμνό μάτι αλλά θα γίνει ορατή καθώς πλησιάζουμε προς την έκλειψη σκιάς. Κατά την έναρξη της μερικής έκλειψης,…

    Δείτε περισσότερα
  • Δείτε ζωντανά το δαχτυλίδι της φωτιάς που θα κυριεύσει σήμερα την Αμερική

    Το Σάββατο 14 Οκτωβρίου πολλές περιοχές της Βόρειας, Κεντρικής και Νότιας Αμερικής θα βιώσουν το εντυπωσιακό φαινόμενο του δαχτυλιδιού της φωτιάς (Ring of Fire). Πρόκειται για μια δακτυλιοειδή ηλιακή έκλειψη όπου η Σελήνη βρίσκεται στο πιο απομακρυσμένο σημείο της τροχιάς της από τη Γη, οπότε δεν μπορούν να κρύψει εντελώς τον ηλιακό δίσκο και δημιουργείται έτσι ένα εντυπωσιακό φωτοστέφανο, το δαχτυλίδι της φωτιάς. Το εντυπωσιακό φαινόμενο δεν θα είναι ορατό στην Ελλάδα μπορείτε να το δείτε εδώ στη ζωντανή μετάδοση της NASA. Στις Ηνωμένες Πολιτείες θα είναι ορατή κυρίως στο Όρεγκον στο Τέξας, στη Νεβάδα, τη Γιούτα, το Νέο Μεξικό και την Καλιφόρνια, το Αϊντάχο, το Κολοράντο και την Αριζόνα. Θα γίνει επίσης ορατή από το Μεξικό, το Μπελίζ, την Ονδούρα, τον…

    Δείτε περισσότερα
  • Πώς να αξιολογήσω μια τοποθεσία παρατήρησης;

    Όταν σκέφτεστε να αγοράσετε ένα τηλεσκόπιο, είναι καλή ιδέα να έχετε στο μυαλό σας μια συγκεκριμένη τοποθεσία παρατήρησης. Εκτός και αν δεν υπάρχει καμία απολύτως εναλλακτική λύση, μην επαφίεστε αποκλειστικά σε μια μακρινή τοποθεσία, όσο ιδανική και αν είναι. Αξιολογήστε προσεχτικά τα είδη των παρατηρήσεων που μπορείτε να κάνετε από μια τοποθεσία κοντά στο σπίτι σας καθώς και το πόσο βολεύει αυτή η τοποθεσία. Εξετάστε τα ακόλουθα: Η κοντινή τοποθεσία επιτρέπει παρατήρηση μόνο με κιάλια ή υπάρχει χώρος για να χρησιμοποιηθεί ένα τηλεσκόπιο σε σχετική απομόνωση; (Αν το μέρος είναι πολυσύχναστο και σας βλέπουν οι γείτονες ή οι περαστικοί να «κάνετε κάτι» με ένα τηλεσκόπιο, μην είστε σίγουροι ότι το πρώτο που θα περάσει από το μυαλό τους είναι η…

    Δείτε περισσότερα
  • Νυκταλγία: O νέος αστρονομικός όρος για τον πόνο της απώλειας του νυχτερινού ουρανού

    Τον όρο «νυκταλγία» (noctalgia) εφηύραν δύο αστρονόμοι για να αποτυπώσουν τον συλλογικό πόνο που βιώνουμε καθώς χάνουμε την πρόσβαση στον έναστρο νυχτερινό ουρανό. Εκτός από την τάση μας να ρυπαίνουμε τον αέρα και το νερό και τις τεράστιες ποσότητες άνθρακα που απελευθερώνουμε στην ατμόσφαιρα προκαλώντας την κλιματική αλλαγή, έχουμε δημιουργήσει ένα άλλο είδος ρύπανσης: τη φωτορύπανση. Το μεγαλύτερο μέρος της φωτορύπανσης προέρχεται από πηγές στο έδαφος. Ενώ οι άνθρωποι είχαν φωτιές και φορητά φανάρια για αιώνες, η ποσότητα φωτός που παράγουμε σήμερα μέσω του ηλεκτρισμού είναι τεράστια. Φωτίζουμε τα κτίρια των γραφείων, τους δρόμους, τους χώρους στάθμευσης και τα σπίτια μας. Φυσικά, μέρος αυτού του φωτισμού χρειάζεται για ασφάλεια, αλλά μεγάλο μέρος του πάει χαμένο καθώς διαχέεται προς κάθε κατεύθυνση,…

    Δείτε περισσότερα
  • 2η Διεθνής Ολυμπιάδα Αστρονομίας Και Αστροφυσικής

    Η έναρξη της 2ης Διεθνούς Ολυμπιάδας Αστρονομίας και Αστροφυσικής νέων, ηλικίας κάτω των 15 ετών, πραγματοποιείται στο Βόλο την ερχόμενη Δευτέρα, 25 Σεπτεμβρίου 2023 και θα διαρκέσει μέχρι τις 30 Σεπτεμβρίου. Έχουν δηλώσει συμμετοχή και αναμένονται στο Βόλο οι εκπρόσωποι από 14 χώρες των τριών ηπείρων του κόσμου (Ευρώπης, Αμερικής και Ασίας), ανάμεσά τους η Ινδία, η Κίνα, η Εσθονία, η Κολομβία, η Ρουμανία, η Ουκρανία, η Σουηδία, η Ταϊλάνδη κ.λπ.. Έχουν κάνει ήδη κρατήσεις στα ξενοδοχεία της πόλης μας και η τελετή έναρξης θα γίνει στο Πολιτιστικό Κέντρο Νέας Ιωνίας, στις 7 μ.μ. Στον ίδιο χώρο θα μιλήσει προς όλες τις αποστολές, στα αγγλικά, ο γνωστός καθηγητής Διαστημικής και Ακαδημαϊκός κ. Σταμάτης Κριμιζής, στις 7 μ.μ. της 29ης Σεπτεμβρίου.…

    Δείτε περισσότερα
  • Χρυσό μετάλλιο για την Κυπριακή αποστολή στην Διεθνή Ολυμπιάδα Αστρονομίας & Αστροφυσικής!

    Η Κύπρος συμμετείχε στη 16η Διεθνή Ολυμπιάδα Αστρονομίας & Αστροφυσικής (IOAA-International Olympiad on Astronomy and Astrophysics), που διοργανώθηκε στην περιοχή Σιλέσια της Πολωνίας από τις 10 μέχρι τις 20 Αυγούστου 2023. Η Κυπριακή Ένωση Αστρονομίας και Διαστήματος ΩΡΙΩΝ συγχαίρει την απόστολή της χώρας μας και για το χρυσό μετάλλιο που πήρε, την εύφημο καθώς και όλα τα μέλη της αποστολής. Δεν είναι η πρώτη φορά που η Ένωση Φυσικών Κύπρου πρωτοπορεί αλλά και βραβεύεται. Στην ανακοίνωση της η ΕΦΚ ακολουθεί πιο κάτω: Ο μαθητής Αρά Μαχτεσιάν (Αγγλική Σχολή – Λευκωσία) κατέκτησε χρυσό μετάλλιο και έγινε ο πρώτος Κύπριος μαθητής που κατακτά χρυσό μετάλλιο στη Διεθνή Ολυμπιάδα Αστρονομίας & Αστροφυσικής. Επίσης, ο μαθητής Αχιλλέας Θωμάς (Λύκειο Κύκκου – Πάφος) κατέκτησε Εύφημη…

    Δείτε περισσότερα
  • Ο Εθνικός Δρυμός Αίνου ανακηρύσσεται το πρώτο Διεθνές Πάρκο Σκοτεινού Ουρανού στην Ελλάδα

    Το ελληνικό παράρτημα της DarkSky International ανακοινώνει πως ο Εθνικός Δρυμός Αίνου ανακηρύσσεται σήμερα, 9 Ιουνίου 2023, το πρώτο Διεθνές Πάρκο Σκοτεινού Ουρανού στην Ελλάδα (Aenos International Dark Sky Park). Αυτή η αναγνώριση έρχεται μετά από μια τριετή στενή συνεργασία μεταξύ του Εθνικού Δρυμού Αίνου και του ελληνικού παραρτήματος της DarkSky International που συντονίζει η Αστρονομική Εταιρεία Πάτρας «Ωρίων». Για την επίτευξη αυτής της αναγνώρισης πραγματοποιήθηκαν σημαντικές δράσεις στην Κεφαλονιά όπως μετρήσεις φωτορύπανσης στον Εθνικό Δρυμό Αίνου και τις γύρω περιοχές, καταγραφή του δημόσιου φωτισμού της Κεφαλονιάς, αναβάθμιση φωτισμού στο συγκρότημα κεραιών Αίνου, μελέτη φωτισμού για προστατευόμενες παραλίες του νησιού, τακτικές αστρονομικές δραστηριότητες, σχεδιασμός εκπαιδευτικού προγράμματος αστρονομίας και προστασίας του νυχτερινού ουρανού καθώς και πολλές δραστηριότητες δημοσιότητας. Ο Εθνικός Δρυμός…

    Δείτε περισσότερα
  • «Αόρατα» τα άστρα σε 20 χρόνια λόγω φωτορύπανσης

    H αυξημένη χρήση διόδων φωτοεκπομπής (Light Emitting Diodes – LED) και άλλων μορφών φωτός επιβαρύνουν δραματικά τον νυχτερινό ουρανό, σύμφωνα με τους επιστήμονες. Η αδιάκριτη χρήση τεχνητού εξωτερικού φωτός, η φωταγώγηση των δρόμων, οι διαφημιστικές επιγραφές και τα φωταγωγημένα κτήρια εμποδίζουν πλέον αισθητά τη θέα μας προς τα άστρα. Το 2016, οι αστρονόμοι διαπίστωσαν πως ο Γαλαξίας δεν ήταν πια ορατός στο ένα τρίτο της ανθρωπότητας. Έκτοτε, η φωτορύπανση έχει επιδεινωθεί αισθητά. Σε τέτοιο σημείο ώστε με τον τρέχοντα ρυθμό, οι περισσότεροι αστερισμοί θα είναι αθέατοι σε είκοσι χρόνια από σήμερα – απώλεια, πολιτιστικά και επιστημονικά, έντονη, εκτιμούν οι επιστήμονες. «Ο νυχτερινός ουρανός είναι μέρος του περιβάλλοντός μας και θα ήταν τεράστια απώλεια αν η επόμενη γενιά δεν τον έβλεπε…

    Δείτε περισσότερα
  • Δείτε αυτή την εβδομάδα: Ο ουρανός γιορτάζει με παρέλαση πέντε πλανητών

    Βρείτε κατάλληλη θέση με ανοιχτή θέα προς τα δυτικά και κοιτάξτε ψηλά την ώρα που σουρουπώνει. Πέντε πλανήτες –Ερμής, Δίας, Αφροδίτη, Ουρανός και Άρης- ευθυγραμμίζονται αυτή την εβδομάδα στον ουρανό σαν κοσμική παρέλαση δίπλα στη Σελήνη. Η καλύτερη ώρα για παρατήρηση είναι η Τρίτη αμέσως μετά τη δύση του Ήλιου, δήλωσε στο Associated Press ο αστρονόμος της NASA Μπιλ Κουκ. Οι πλανήτες θα εμφανίζονται να απλώνονται από τη γραμμή του ορίζοντα περίπου μέχρι τη μέση του νυχτερινού ουρανού. Θα πρέπει όμως να βιαστείτε, αφού ο Ερμής και ο Δίας θα περάσουν κάτω από τον ορίζοντα περίπου μισή ώρα μετά τη δύση. Το θέαμα είναι ορατό από οπουδήποτε στη Γη αρκεί να υπάρχει καθαρός ουρανός και ανοιχτή θέα προς τα δυτικά,…

    Δείτε περισσότερα
  • Μαραθώνιος Messier: Ο απόλυτος οδηγός επιτυχίας (+pdf)

    Μετά από έναν μακρύ και κρύο χειμώνα, οι περισσότεροι άνθρωποι χαίρονται με τον ερχομό της άνοιξης. Για τους ερασιτέχνες αστρονόμους, η άνοιξη σημαίνει όχι μόνο υψηλότερες θερμοκρασίες, αλλά κυρίως νέους αστερισμούς και νέα ουράνια αντικείμενα που γίνονται ορατά στον ουρανό. Το σημαντικότερο είναι ότι η άνοιξη φέρνει μαζί της μια πραγματική γιορτή που έχει καθιερωθεί και πολλοί παρατηρητές την περιμένουν με ανυπομονησία κάθε χρόνο: τον Μαραθώνιο Messier! Για όσους δεν γνωρίζουν περί τίνος πρόκειται, στον οδηγό αυτόν θα παρουσιαστεί η ιστορία του, τα αντικείμενα προς παρατήρηση και χρήσιμες συμβουλές παρατήρησης. Αν είστε έτοιμοι για μια νέα αστρονομική πρόκληση ή θέλετε να αναζωπυρώσετε το πάθος σας για την αστρονομία, δοκιμάστε να συμμετάσχετε στον Μαραθώνιο Messier με την οικογένεια ή/και τους φίλους…

    Δείτε περισσότερα
  • Σεληνιακό Ημερολόγιο 2023 – Κατεβάστε το αρχείο εδώ!

    Για να κατεβάσετε το αρχείο κάντε κλικ εδώ

    Δείτε περισσότερα
  • Κορυφαία Αστρονομικά Γεγονότα 2023 – Κατεβάστε το αρχείο εδώ!

    Για να κατεβάσετε το αρχείο, κάντε κλικ εδώ.

    Δείτε περισσότερα
  • “Έφυγε” ο Terence Dickinson

    Με λύπη μάθαμε σήμερα ότι ο γνωστός Καναδός ερασιτέχνης αστρονόμος και συγγραφέας Terence Dickinson απεβίωσε χθες, σε ηλικία 80 ετών. Έπασχε από τη νόσο Parkinson. Ο Dickinson έγραψε εξαιρετικά βιβλία μύσης στην ερασιτεχνική αστρονομία, οι πωλήσεις των οποίων ανέρχονται σε πολλές εκατοντάδες χιλιάδες αντίτυπα ανά τον κόσμο. Το πιο φημισμένο από αυτά, το NightWatch, είχαμε τη χαρά να το πρωτοεκδώσουμε στα ελληνικά, το 2003, εγκαινιάζοντας με αυτό τις εκδόσεις μας στην Αστρονομία. Πέρα από τον πλούτο και την ποιότητα της πληροφορίας, υπάρχει και ένα άλλο, ιδιαίτερο χαρακτηριστικό που κάνει τα βιβλία του Dickinson ξεχωριστά: σε καθένα από αυτά είναι έκδηλη η αγάπη του συγγραφέα για το αντικείμενό του, ο ενθουσιασμός, το πάθος. Τόσες δεκαετίες, τόσοι τίτλοι, τόσες επανεκδόσεις, και πάντα…

    Δείτε περισσότερα
  • Η φωτορύπανση «εξαφανίζει» με… ανησυχητικό ρυθμό τα άστρα από τον νυχτερινό ουρανό

    Οι άνθρωποι σε όλο τον κόσμο βλέπουν λιγότερα άστρα στον ουρανό κάθε χρονιά που περνάει. Οι παρατηρήσεις επαγγελματιών και ερασιτεχνών επιστημόνων σε όλο τον κόσμο κατά τα τελευταία έτη αποκαλύπτουν μια ανησυχητική τάση: τα άστρα στον νυκτερινό ουρανό γίνονται όλο και πιο δύσκολο να παρατηρηθούν εξαιτίας της ταχέως αυξανόμενης φωτορύπανσης. Μια νέα επιστημονική έρευνα βρήκε ότι μπροστά στα μάτια μας, συχνά χωρίς να το συνειδητοποιούμε, τα άστρα εξαφανίζονται με εντυπωσιακό – ή μάλλον με ανησυχητικό – ρυθμό. Η αλλαγή στην ορατότητα των άστρων αντιστοιχεί σε μια κατά σχεδόν 10% ετήσια αύξηση στη φωτεινότητα του νυχτερινού ουρανού κατά την τελευταία δεκαετία. Αυτό σημαίνει ότι ένα παιδί που όταν γεννήθηκε σε μια περιοχή, 250 άστρα ήσαν ορατά, σήμερα στην ίδια τοποθεσία μετά…

    Δείτε περισσότερα
  • Βοηθήστε Την NASA Στην Μελέτη Εξωπλανητών Με Το Exoplanet Watch

    Περισσότεροι από 5.000 πλανήτες έχουν επιβεβαιωθεί ότι υπάρχουν έξω από το Ηλιακό μας Σύστημα, με ένα ευρύ φάσμα χαρακτηριστικών, όπως σύννεφα από γυαλί και δίδυμους ήλιους. Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι θα μπορούσαν να υπάρχουν εκατομμύρια περισσότεροι εξωπλανήτες μόνο στον Γαλαξία μας, κάτι που σημαίνει ότι οι επαγγελματίες αστρονόμοι θα μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν τη βοήθειά σας για την παρακολούθηση και τη μελέτη τους. Μέσω του Exoplanet Watch μπορείτε να χρησιμοποιήσετε το δικό σας τηλεσκόπιο ή τον υπολογιστή σας, για να βοηθήσετε στη μελέτη και τον εντοπισμό εξωπλανητών. Το πρόγραμμα είναι ένας μοναδικός τρόπος για το κοινό να βοηθήσει τους αστρονόμους να μελετήσουν και να βρουν μακρινούς νέους κόσμους. Το Exoplanet Watch είναι ένα πρόγραμμα επιστήμης των πολιτών που διαχειρίζεται το Jet Propulsion Laboratory (JPL) της NASA, μέσω του προγράμματος Universe of Learning της…

    Δείτε περισσότερα
Επιστροφή στην κορυφή κουμπί